Ο Αντόν Πάβλοβιτς Τσέχοφ (Anton Chekhov) γεννήθηκε στις 29 Ιανουαρίου 1860 στο Ταγκανρόγκ της Ρωσίας, σε μια φτωχή οικογένεια εμπόρων. Ο πατέρας του, Παύλος, ήταν αυστηρός και θρησκόληπτος, ενώ η μητέρα του, Γεβγκένια, ήταν μια ευαίσθητη γυναίκα που ενθάρρυνε το ενδιαφέρον των παιδιών για την τέχνη. Η οικογένεια αντιμετώπισε οικονομική καταστροφή το 1876, γεγονός που ανάγκασε τον Τσέχοφ να μείνει μόνος στο Ταγκανρόγκ για να ολοκληρώσει το σχολείο, ενώ η οικογένεια μετανάστευσε στη Μόσχα. Αυτές οι εμπειρίες της φτώχειας και της αβεβαιότητας θα επηρέαζουν βαθιά τη συγγραφή του, ειδικά την αντίληψή του για την ανθρώπινη αδυναμία και την κοινωνική αδικία.
Το 1879, ο Τσέχοφ εγγράφηκε στη Σχολή Ιατρικής του Πανεπιστημίου της Μόσχας. Παράλληλα, άρχισε να γράφει σατιρικές ιστορίες και σκετς για εφημερίδες και περιοδικά, χρησιμοποιώντας ψευδώνυμα όπως «Αντόσα Τσέχοντέ» για να υποστηρίξει οικονομικά την οικογένειά του. Αυτές οι πρώτες δουλειές, αν και συχνά κωμικές, αποκάλυπταν ήδη την ικανότητά του να παρατηρεί και να αποδίδει τις αντιφάσεις της ανθρώπινης συμπεριφοράς.
Μέχρι τα μέσα της δεκαετίας του 1880, ο Τσέχοφ είχε γίνει γνωστός στη λογοτεχνική σκηνή της Μόσχας. Συλλογές όπως «Οι Αχτύπητοι» (1886) και «Στην Τοιχοποιία» (1888) καθιέρωσαν το στυλ του: ιστορίες που συνδύαζαν λυρισμό, ειρωνεία και μια «κλινική» ματιά στους χαρακτήρες. Παράλληλα, εργαζόταν ως γιατρός, επισκεπτόμενος φτωχούς ασθενείς και ανθρώπους σε αγροτικές περιοχές. Η ιατρική του εμπειρία του έδωσε μια ρεαλιστική προοπτική για τον πόνο και τη θνητότητα, στοιχεία που διαποτίζουν το έργο του.
Το 1888, κέρδισε το Βραβείο Πούσκιν για τη συλλογή «Στο Λυκόφως», όπου οι ιστορίες (όπως το «Η Έκσταση» και «Ο Δάσκαλος») ανέδειξαν την τάση του να αποφεύγει την ηθικολογία, αντί να παρουσιάζει τους ήρωες με συμπάθεια και πολυπλοκότητα. Ωστόσο, η κριτική του εναντίον των ημιτελών λύσεων και της κοινωνικής απάθειας τον έφερε σε σύγκρουση με μερικούς συγγραφείς της εποχής.
Ο Τσέχοφ είναι ίσως περισσότερο γνωστός για τα θεατρικά του έργα, τα οποία επαναπροσδιόρισαν το ρεαλιστικό δράμα. Πρώτες προσπάθειες όπως «Ο Γλάρος» (1896) απορρίφθηκαν καταστροφικά στην πρεμιέρα τους, αλλά μετά την συνεργασία του με τον σκηνοθέτη Κονσταντίν Στανισλάφσκι και το Μόσχαϊκο Καλλιτεχνικό Θέατρο, έργα όπως «Ο θείος Βάνιας» (1897), «Τρεις Αδελφές» (1901) και «Το Κερασόδεντρο» (1904) έγιναν θρύλοι.
Το ύφος του στο θέατρο χαρακτηρίζεται από το «υποκείμενο»: οι χαρακτήρες μιλούν για ασήμαντα πράγματα, ενώ τα πραγματικά συναισθήματα κρύβονται στις παύσεις και στα μη λεγόμενα. Το «Κερασόδεντρο», για παράδειγμα, απεικονίζει την παρακμή της αριστοκρατίας μέσα από την απραξία των ηρώων να σώσουν το κτήμα τους, μεταφέροντας ένα μήνυμα για την αδυναμία προσαρμογής στην αλλαγή.
Η προσωπική ζωή του Τσέχοφ ήταν γεμάτη αντιφάσεις. Παντρεύτηκε την ηθοποιό Όλγκα Κνίπερ το 1901, αλλά η φθισική νόσος που πάσχιζε από τα 24 του τον κράτησε μακριά από μια σταθερή οικογενειακή ζωή. Το 1890, πραγματοποίησε ένα επικίνδυνο ταξίδι στη νήσο Σαχαλίνα για να μελετήσει τις συνθήκες των φυλακισμένων, μια πράξη που αντικατοπτρίζει την ανθρωπιστική του διάθεση. Το βιβλίο «Η Σαχαλίνα» (1894) ήταν μια καταγγελία της τσαρικής καταπίεσης.
Ο Τσέχοφ πέθανε στις 15 Ιουλίου 1904 στο Μπάντενβάιλερ της Γερμανίας, σε ηλικία 44 ετών. Η τελευταία του λέξη, σύμφωνα με την Όλγκα, ήταν η γερμανική λέξη για το κρασί («Ich sterbe»), μια ειρωνική αναφορά στην αγάπη του για τη ζωή.
Ο Τσέχοφ θεωρείται ο πατέρας του μόντερνου διηγήματος και του ψυχολογικού θεάτρου. Με έργα όπως «Η Γυναίκα με το Σκύλο» (1899) και «Δωμάτιο Νο. 6» (1892), επηρέασε συγγραφείς από τον Τζέιμς Τζόις έως τον Ρέιμοντ Κάρβερ. Η αρχή του του Τσέχοφ, ότι κάθε στοιχείο σε μια ιστορία πρέπει να έχει λειτουργία, είναι ο θεμέλιος λίθος της αφηγηματικής του τέχνης.
Στο θέατρο, η συνεργασία του με τον Στανισλάφσκι έδωσε ζωή στη μέθοδο της «ψυχολογικής ρεαλιστικής» υποκριτικής, που επηρέασε το Χόλιγουντ και το σύγχρονο θέατρο. Η ικανότητά του να δείχνει τη δυναμική της ανθρώπινης ψυχής χωρίς να κρίνει παραμένει επίκαιρη, καθιστώντας τον έναν από τους πιο ανθρωπιστές λογοτέχνες της παγκόσμιας λογοτεχνίας.