Συντάκτης: Λεύκη Σαραντινού

Τρεις γυναίκες από τρεις διαφορετικές ηπείρους που τις ενώνει μία πλεξούδα. Τρεις γυναίκες δυνατές και αποφασισμένες όσο τίποτα στον κόσμο να ξεπεράσουν τους περιορισμούς τους οποίους θέτει στη ζωή τους το φύλο τους. Η Σμίτα από το χωριό Μπανταλπούρ στο Ούτταρ Πραντές της Ινδίας. “Η Σμίτα είναι μία Ντάλιτ. Μια ανέγγιχτη. Ανήκει σε εκείνους που ο Γκάντι αποκαλούσε “Παιδιά του Θεού”. Εκτός κάστας, εκτός συστήματος, εκτός όλων. Ένα είδος από μόνο του, που θεωρείται πολύ μιασμένο για να έρχεται σε επαφή με άλλα είδη, ένα ελεεινό απόβλητο που οι άλλοι φροντίζουν να κρατάνε σε απόσταση, χώρια, όπως την ήρα από…

Στα χνάρια τις προφορικής καταγραφής κινείται το βιβλίο του Σωτήρη Δημητρίου με τίτλο Ουρανός απ’ άλλους τόπους, το οποίο μπορεί να αποδειχτεί παράδεισος για τους λαογράφους και τους ερευνητές της ντοπιολαλιάς της ορεινής Ηπείρου. Κι αυτό διότι είναι όλο γραμμένο σε πρώτο πρόσωπο στο συγκεκριμένο ιδίωμα, κάνοντας έτσι ακόμη πιο παραστατική την αφήγηση της Αλέξως, της σχεδόν αιωνόβιας αφηγήτριας από τη Βόρεια Ήπειρο, η οποία όμως βρίσκεται τώρα στην Ηγουμενίτσα. Δεν πρόκειται όμως για μία αφήγηση, αλλά για εκατό περίπου μικρότερες, γραμμένες όλες σε ένα στυλ που θα μας θυμίσει Παπαδιαμάντη. ‘Ετερες αφηγήσεις από τη ζωή της Αλέξως έχουμε συναντήσει…

Η Malala Yousafzai από το Πακιστάν, η νεότερη κάτοχος Νόμπελ στον κόσμο, κέρδισε το Νόμπελ Ειρήνης το 2013 για τον αγώνα της υπέρ του δικαιώματος των γυναικών στην εκπαίδευση. Έγινε έτσι σύμβολο για χιλιάδες γυναίκες του ισλάμ, οι οποίες αποκλείονται καθημερινά από το αυτονόητο δικαίωμά τους στη μόρφωση εξαιτίας των αυταρχικών καθεστώτων υπό τα οποία διαβιώνουν. Η Malala Yousafzai πυροβολήθηκε από Ταλιμπάν στο κεφάλι ακριβώς για το σθένος που είχε δείξει να υπερασπίζεται δημοσίως το δικαίωμα των γυναικών στη μόρφωση. Κατάφερε όμως να επιβιώσει και να συνεχίσει να αγωνίζεται και να εμψυχώνει άλλες γυναίκες που αντιμετωπίζουν τον αποκλεισμό εξαιτίας του…

Χωρίς υπερβολή, το συγκεκριμένο πόνημα το συγκαταλέγω ανάμεσα στα καλύτερα-αν όχι το καλύτερο-από τα βιβλία που διάβασα τελευταία ανάμεσα στην πληθώρα εκείνων που κυκλοφόρησαν προσφάτως για το συγκεκριμένο θέμα μετά από το ξέσπασμα της πανδημίας του κορονοιού. Για όσους από εμάς δεν είμαστε γιατροί ή βιολόγοι, δεν νομίζω να έχει γραφτεί άλλο πόνημα το οποίο να εξηγεί τόσο γλαφυρά και παραστατικά όλα όσα αφορούν τις φοβερές επιδημίες και τις λοιμώδεις νόσους που έπληξαν την ανθρωπότητα από τον Μεσαίωνα ως και τη σημερινή εποχή. Ο ομότιμος καθηγητής Ιστορίας και Ιστορίας της Ιατρικής στο Πανεπιστήμιο του Γέιλ Frank Snowden εξηγεί στον πρόλογο…

“Δίκτυα, δίκτυα παντού…” Έτσι τιτλοφορείται το τρίτο κεφάλαιο στο βιβλίο του διάσημου ιστορικού Nial Ferguson προκειμένου να αποδειχθεί η σημασία την οποία είχαν, -έχουν και συνεχίζουν να έχουν- τα δίκτυα καθ’ όλη τη διάρκεια της μακραίωνης ανθρώπινης ιστορίας. Είμαστε, επομένως, γελασμένοι, αν νομίζουμε ότι το φαινόμενο με τα τόσο εκτεταμένα κοινωνικά δίκτυα, τα οποία γνωρίζουν τη μέγιστη ακμή τους στις μέρες μας μέσω του facebook και των άλλων ηλεκτρονικών μέσων κοινωνικής δικτύωσης, αποτελεί γνώρισμα του σύγχρονου μονάχα κόσμου. Διότι, στην πραγματικότητα, τα δίκτυα-οικονομικά, κοινωνικά, πολιτιστικά και πολιτικά- υπήρχαν πάντοτε στον κόσμο με την πρώτη επισήμως δικτυωμένη εποχή να ανήκει στον…

Τον μεγάλο, βραβευμένο με νόμπελ Κολομβιανό λογοτέχνη, Γκαμπριέλ Γκαρσία Μάρκες τον γνωρίζουμε όλοι από τα Εκατό χρόνια μοναξιά και από τον Έρωτα στα χρόνια της χολέρας. Κάποιοι, επομένως, ίσως εκπλαγούν αν μάθουν ότι ο Μάρκες δεν ήταν μόνο συγγραφέας, αλλά και ένας πολύ επιτυχημένος δημοσιογράφος. Μάλιστα ο ίδιος έλεγε: “Δεν θέλω να με θυμούνται για τα Εκατό χρόνια μοναξιά, ούτε για το Βραβείο Νόμπελ, αλλά για την εφημερίδα”. Πρόκειται, το δίχως άλλο, για μία δήλωση που ξαφνιάζει, προερχόμενη μάλιστα και από έναν νομπελίστα συγγραφέα. Αποκαλύπτει όμως, αν μη τι άλλο, πόσο σοβαρά έπαιρνε ο Μάρκες την εργασία του ως δημοσιογράφος.…

Το σπίτι με τις φοινικιές στη Ρόδο των μέσων του 20ου αιώνα καθίσταται μάρτυρας της ιστορίας  τριών οικογενειών, αλλά και της ίδιας της Ιστορίας. Το σπίτι με τις φοινικιές είναι ένα μυθιστόρημα εποχής, αλλά περισσότερο ένα οικογενειακό χρονικό. Η πολυγραφότατη Τίτσα Πιπίνου από τη Ρόδο ασχολείται συχνά στα βιβλία της με τη γενέτειρά της κυρίως την περίοδο του Δευτέρου Παγκοσμίου Πολέμου και της Ιταλοκρατίας στα Δωδεκάνησα, όπως γίνεται και στο παρόν πόνημα. Σαν θηλυκός Γκαμπριέλ Γκαρσία Μάρκες, η Τίτσα Πιπίνου δημιουργεί μία πλήρη τοιχογραφία των μελών τριών οικογενειών, μέλη μίας ευρύτερης οικογένειας, και πλάθει με μεγάλη μαεστρία το προφίλ των ηρώων…

Αντίδοτο αισιοδοξίας και πάθος για ζωή στους ζοφερούς καιρούς μας… Όμορφα τοπία καταμεσής στην κόλαση βρίσκονται παντού γύρω μας. Απλά εμείς δεν έχουμε πάντα ανοιχτά τα μάτια μας για να τα δούμε… Αυτό είναι, με δυο λόγια, το απόσταγμα και το ηθικό δίδαγμα από το νέο βιβλίο της Μεγάλης Κυρίας της Λογοτεχνίας, η οποία είναι συγχρόνως και διδασκάλισσα της ζωής με τα πολλά αποφθέγματα των έργων της, της Αλκυόνης Παπαδάκη. Ο άνθρωπος έχει την τάση να βλέπει μόνο το κακό, να μεμψιμοιρεί και να γκρινιάζει. Κι όμως υπάρχουν γύρω μας άνθρωποι οι οποίοι δεν λύγισαν με τις πρώτες δυσκολίες που…

Κάτι από παραμύθι έχει η “Θράσσα”, το νέο βιβλίο της Νάγιας Δαλακούρα, σαν όνειρο πασπαλισμένο με νεραϊδόσκονη, το οποίο βλέπει κανείς μία νύχτα με πανσέληνο στους πρόποδες του Σάος στη Σαμοθράκη… Και πως θα μπορούσε να είναι διαφορετικά, αφού η “Θράσσα” περικλείει στις σελίδες της μάγισσες, οιωνοσκόπους και αινιγματικές φιγούρες, την απελευθέρωση μιας πανέμορφης αρχοντοπούλας από έναν γενναίο πολεμιστή, σκοτεινά δάση, πολέμους, μαγγανείες, σταυροφόρους και έναν δυνατό έρωτα, όλα τοποθετημένα σε μία μακρινή μεσαιωνική εποχή, όπως αυτή στην οποία εκτυλίσσονται συνήθως τα παραμύθια… Μετά από “Το λιμάνι των χαμένων γυναικών” η Ν.Δ. επιστρέφει με τη “Θράσσα”, προτιμώντας και πάλι να…

Η “Εκτροπή” (Deviazione)της Luce d’ Eramo, αποτελεί μία ιδιαίτερη περίπτωση από αυτά που έχουν γραφτεί για τον ναζισμό και το Ολοκαύτωμα. Κατ’ αρχήν αποτελεί μέρος της πολύ πρώιμης βιβλιογραφίας για το συγκεκριμένο θέμα, αφού γράφτηκε εν έτει 1979, στο τέλος δηλαδή της δεκαετίας που είχε αρχίσει να εντείνεται το ενδιαφέρον για το Ολοκαύτωμα και τη φρίκη των στρατοπέδων συγκέντρωσης. Η Εκτροπή είναι ένα από τα γνωστότερα βιβλία για το θέμα αυτό, το οποίο έκανε μεγάλη αίσθηση όταν πρωτοβγήκε. Η Luce d’ Eramo, Γαλλοϊταλίδα, γεννήθηκε στη Γαλλία, αλλά μεγάλωσε κατά κύριο λόγο στην Ιταλία ως Ιταλίδα πολίτης. Κόρη ενός υφυπουργού της…