Ανάμεσα στην πολυσύχναστη συνοικία του Κολωνακίου και του Εθνικού Αρχαιολογικού Μουσείου, τα Εξάρχεια είναι γνωστά ως δημοφιλής φοιτητική περιοχή στην ελληνική πρωτεύουσα. Είναι το επίκεντρο και «η χαρά του παιδιού» όχι μόνο για τους αναρχικούς, λαθροέποικους αλλά και για τους ακτιβιστές του φασισμού. Είναι μια γειτονιά που οι μπάτσοι δεν τολμούν να περπατήσουν και οι τουρίστες με φόβο την επισκέπτονται. Ωστόσο, υπάρχουν πολλά περισσότερα να δεις στα Εξάρχεια από αυτά που περιμένεις να συναντήσει το βλέμμα σου.

Ιστορικό «οχυρό» αντιδικτατορικών κατά τη διάρκεια της χούντας των συνταγματαρχών τη δεκαετία του 1970, τα Εξάρχεια είναι μια εναλλακτική περιοχή στην κεντρική Αθήνα, η οποία βασίζεται στην αλληλεγγύη, την ανταλλαγή, την άμεση δημοκρατία και την αυτοδιαχείριση. Πλαισιωμένη από το Εθνικό Μετσόβιο Πολυτεχνείο, η περιοχή αποπνέει μια μποέμ και καλλιτεχνική διάθεση. Οι δρόμοι του, γεμάτοι μπαράκια, εναλλακτικά πολιτιστικά κέντρα, βιβλιοπωλεία, μικρά βιοτεχνικά καταστήματα και εκδοτικούς οίκους, που είναι όμορφα τυπικά και πολύχρωμα διακοσμημένα απεικονίζουν πολλές φορές την ιστορία της περιοχής.

Στην πραγματικότητα, τα Εξάρχεια έχουν μια μακρόχρονη παράδοση αντίστασης σε οτιδήποτε. Εκεί έγιναν οι μεγάλες διαδηλώσεις του 1973, απ’ όπου οι εφεδρείες της στρατιωτικής χούντας συνέτριψαν και κατέστρεψαν τις πύλες του Πολυτεχνείου Αθηνών, όπου μέσα απ’ αυτό οι φοιτητές οδηγούμενοι από το αίσθημα του δικαίου διαμαρτύρονταν για την δικτατορία με την επακόλουθη εξέγερση και την πτώση της κυβέρνησης.
Περισσότερο από οπουδήποτε αλλού στην Αθήνα, τα Εξάρχεια είναι ένας τόπος όπου ο λαός μιλάει και ακούγεται. Τα αυτοδιαχειριζόμενα κοινοτικά κέντρα είναι ανοιχτά για όλους, όπου ο καθένας μπορεί να παρακολουθήσει δωρεάν μαθήματα γλώσσας ή συνεδρίες γιόγκα, να μάθει πώς να παίζει κιθάρα με αντάλλαγμα μαθήματα πλεξίματος, φθηνό φαγητό ή την παρουσία του σε μια πολιτιστική συγκέντρωση. Εθελοντές ακτιβιστές μετέτρεψαν ένα οικόπεδο που προοριζόταν σαν χώρος στάθμευσης σε παιδικό πάρκο και παιδότοπο. Τα εγκαταλελειμμένα κτίρια μετατράπηκαν σε χώρους υποδοχής προσφύγων. Ντόπιοι και ακτιβιστές βοηθούν στη καθαριότητα, το μαγείρεμα, ακόμα και με περιπολίες, αποτρέποντας πολλές φορές τους επιτήδειους από εμπρησμούς και δολιοφθορές.

Σε αυτήν λοιπόν την κάπως ουτοπική γειτονιά, οι φοιτητές, οι καλλιτέχνες, οι διανοούμενοι, οι μετανάστες, οι ιδιοκτήτες καταστημάτων, οι οικογένειες και οι ηλικιωμένοι καταφέρνουν να ζουν μαζί λίγο ή πολύ ειρηνικά. Τα τελευταία χρόνια, όμως, η περιοχή έφθασε σε πρωτοσέλιδα όταν, το 2008, ένας αστυνομικός πυροβόλησε τον 15χρονο Αλέξανδρο Γρηγορόπουλο, προκαλώντας ταραχές και συγκρούσεις μεταξύ φοιτητών, αναρχικών και της αστυνομίας για αρκετές εβδομάδες.

Σήμερα, η γειτονιά, όπου οι κάτοικοι της τόλμησαν να πουν το μεγάλο «όχι» στην καταπίεση και τον φασισμό, υφίσταται μια αναγέννηση δείχνοντας πως κάποια πράγματα αλλάζουν προς το καλύτερο. Ο αυξανόμενος αριθμός ενοικιάσεων Airbnb στην περιοχή είναι ένα παράδειγμα για το τι πρόκειται να συμβεί στα επόμενα χρόνια. Τα Εξάρχεια είναι ένα υπέροχο μέρος για να ζήσει κανείς και παρά την πρόσφατη δημογραφική αλλαγή, είναι βέβαιο ότι το πνεύμα αλληλεγγύης και αντίστασης που τόσο χαρακτηρίζει τους κατοίκους της θα ζήσει για πολλές δεκαετίες ακόμα.
