Sparmatseto
Αφιερώματα Πρόσωπα Τέχνες

Ποιος είναι τελικά ο BANKSY και πως εξαργυρώνει την ΤΕΧΝΗ του;


ΟBanksy
είναι ένας διάσημος -αλλά ανώνυμος- Βρετανός γκράφιτι καλλιτέχνης (Urban Artist) που διατηρεί την ταυτότητά του μυστική εδώ και χρόνια.

Δημιουργεί έργα τέχνης που εμφανίζονται σε δημόσιους χώρους, όπως σε τοίχους κτιρίων. Πολλά από τα έργα του είναι φτιαγμένα με ένα συγκεκριμένο στυλ το οποίο οι άνθρωποι μπορούν εύκολα να αναγνωρίσουν.

Ποιος είναι ο Banksy;

Ξεκίνησε να ζωγραφίζει με σπρέι τρένα και τοίχους στην πόλη του, το Μπρίστολ, στις αρχές της δεκαετίας του 1990. Το Μπρίστολ είναι γνωστό για την πολύχρωμη τέχνη του δρόμου και τα γκράφιτι.

Στην δεκαετία του 2000, επέκτεινε το έργο του πέρα από το Μπρίστολ και σύντομα άφησε το καλλιτεχνικό του στίγμα σε όλο τον κόσμο.

Γρήγορα έγινε γνωστός ως καλλιτέχνης που διακωμωδούσε μεγάλες εταιρείες και έστελνε πολιτικά μηνύματα μέσω της δουλειάς του.

 

Γιατί κανείς δεν γνωρίζει την πραγματική ταυτότητα του Banksy;

Η ταυτότητά του είναι άγνωστη, παρά το γεγονός ότι πολλοί άνθρωποι προσπαθούν να μαντέψουν ποιος είναι.

Το 2008 η εφημερίδα The Mail on Sunday αποκάλυψε ποιος νόμιζε ότι ήταν.

Τον Ιούνιο του 2017, ένας DJ σε συνέντευξή του αναφέρθηκε στον Banksy ως έναν άνθρωπο που ονομάζεται “Rob”.

Αλλά παρά τις φήμες για το ποιος μπορεί να είναι, η πραγματική ταυτότητα του Banksy δεν έχει αποκαλυφθεί ποτέ.

Girl With Balloon-Banksy

Ποιο είναι το στυλ του Banksy;

Ο Banksy επηρεάστηκε σημαντικά στα πρώτα του βήματα από έναν Γάλλο καλλιτέχνη γκράφιτι τον Blek le Rat.

Ο Banksy υιοθέτησε αυτό το οπτικό στυλ για τον εαυτό του και, μέχρι σήμερα, χρησιμοποιεί στένσιλ (Τo στένσιλ, στα ελληνικά διάτρητο επειδή φτιάχνεται από ένα διάτρητο πρότυπο, συνήθως από χαρτόνι ή άλλα υλικά που διαπερνούνται δύσκολα από χρώμα, χρησιμοποιείται για να δημιουργηθούν συγκεκριμένα σχέδια γκράφιτι κάθε φορά που χρησιμοποιείται. Η τεχνική στένσιλ στην εικαστική τέχνη αναφέρεται επίσης ως pochoir) για να κάνει πολλά από τα έργα του.

Αυτό του επιτρέπει να δημιουργεί τους πίνακές του με μεγάλη λεπτομέρεια σε σύντομο χρονικό διάστημα – κάτι που τον βοήθησε στο να παραμείνει ανώνυμος.

 

Γιατί ο Banksy είναι αμφιλεγόμενος;

Τα έργα τέχνης του θεωρούνται επαναστατικά και είναι γνωστά για τη μετάδοση πολιτικών μηνυμάτων.

Υπάρχουν πολλοί άνθρωποι που αγαπούν την τέχνη του, πληρώνοντας πολλές χιλιάδες λίρες για να την αποκτήσουν.

Υπάρχουν όμως και άλλοι που τον κατηγορούν πως αυτό που κάνει είναι  βανδαλισμός.

Μερικά από τα γκράφιτι του έχουν βαφτεί (σβηστεί) αμέσως μετά την εμφάνισή τους.

Υπάρχει μια συζήτηση σχετικά με το γιατί το έργο του Banksy μπορεί να θεωρείται και να προστατεύεται ως «τέχνη», όταν άλλοι καλλιτέχνες γκράφιτι διώκονται και μερικές φορές μπαίνουν ακόμη και στη φυλακή για το ίδιο σχεδόν πράγμα.

Ορισμένα από τα έργα του είναι επίσης αμφιλεγόμενα.

Σε μια έκθεση έργων του στο Λονδίνο το 2005, απελευθέρωσε 200 ζωντανούς αρουραίους σε μια γκαλερί, μιας και αυτοί ήταν το βασικό θέμα στο έργο του.

 

Πόσο κοστίζουν τα έργα του Banksy;

Ο Banksy ήταν αρκετά διάσημος καλλιτέχνης στις αρχές του 2000, ώστε τα έργα του να πωλούνται πολύ ακριβά.

Σε μια δημοπρασία το 2008, ένα έργο του με τίτλο Keep It Spotless πωλήθηκε για λίγο πάνω από 1 εκατομμύριο ευρώ.

Την ίδια χρονιά, ένα σπίτι που είχε πάνω του ένα έργο του Banksy τιμήθηκε 500.000 ευρώ.

Όταν ο Banksy αφήνει τα έργα τέχνης του σε κτίρια, μπορεί μερικές φορές να υπάρχουν διαφωνίες σχετικά με το σε ποιον ανήκουν και τι πρέπει να γίνει με αυτά, καθώς είναι υπερπολύτιμα.

Μερικές φορές οι άνθρωποι θέλουν να τα πουλήσουν για να συγκεντρώσουν χρήματα για κάποιο σκοπό, ενώ άλλοι πιστεύουν ότι τα έργα πρέπει να αφεθούν σε δημόσια θέα για να τα απολαμβάνουν ελεύθερα όλοι.

Keep It Spotless-Banksy

Η εμπορευματοποίηση των έργων του Banksy.

Οι έμποροι τέχνης και οι ιδιοκτήτες ακινήτων έχουν επικριθεί ασταμάτητα για το ότι διαλύουν τοίχους για να αφαιρέσουν και να πουλήσουν έργα του Banksy, όχι μόνο επειδή επωφελούνται από έναν καλλιτέχνη που δεν αποζημιώνεται και δεν συναινεί, αλλά και επειδή εμποδίζουν το κοινό να δει και να απολαύσει το έργο του καλλιτέχνη στο πλαίσιο που προοριζόταν να δει.

Η αλήθεια είναι ότι πολλοί άνθρωποι επωφελούνται από τον Banksy – από εμπόρους που πουλάνε έργα του κλεμμένα από τους δρόμους μέχρι ακόμα και φωτογράφους που πουλάνε φωτογραφίες της τέχνης του και καλλιτέχνες που κλέβουν το στυλ του για να πουλήσουν δικά τους έργα.

Απλά αναζητήστε «Banksy» στο Ebay και θα δείτε πάνω από 100.000 αποτελέσματα από απομιμήσεις. Στην πραγματικότητα, τόσοι πολλοί άνθρωποι κλέβουν τα έργα του που ο Banksy αναγκάστηκε να δημιουργήσει το Pest Control: μια ιστοσελίδα/γραφείο που πιστοποιεί τα έργα που όντως είναι του Banksy, ώστε οι συλλέκτες και οι επίδοξοι συλλέκτες να μην πέσουν θύματα απάτης.

Οπότε γεννάται το ερώτημα, «αν όλοι οι άλλοι βγάζουν λεφτά από τον Banksy, πώς βγάζει ο Banksy τα δικά του λεφτά;»

Λαμβάνοντας υπόψη ότι ο Banksy είναι ανώνυμος, δεν υπάρχει τρόπος να απαντήσουμε ακριβώς πώς βγάζει χρήματα από την τέχνη του ή πόσα βγάζει ο Banksy (πολλές διαδικτυακές πηγές εκτιμούν ένα τεράστιο ποσό της τάξης των 20 εκατομμυρίων ευρώ ετησίως – αν και καμία δεν παραθέτει πηγές που να δικαιολογούν αυτή την εκτίμηση), αλλά θα κάνουμε μερικές εκπαιδευμένες υποθέσεις. Ο Banksy πιθανότατα βγάζει τα χρήματά του με τον ίδιο τρόπο που βγάζουν οι περισσότεροι εύποροι καλλιτέχνες, πουλώντας δηλαδή την τέχνη του.

Παρόλο που ο Banksy μπορεί να έχει αναρριχηθεί στη φήμη από την δημόσια, μη εγκεκριμένη τέχνη του δρόμου για την οποία είναι περισσότερο γνωστός, το «ψωμάκι» αρχικά προήλθε από την πώληση έργων τέχνης που έχουν αποτυπωθεί  σε τοίχους.

Από τα τέλη της δεκαετίας του ’90, αρχές της δεκαετίας του 2000 έως το 2008, ο Βρετανός έμπορος Steve Lazarides ενήργησε ως ατζέντης του Banksy.

(Ο Λαζαρίδης συχνά πιστώνεται ότι βοήθησε στην ανάδειξη της τέχνης του δρόμου στη σφαίρα της καλής τέχνης, εκπροσωπώντας και προωθώντας καλλιτέχνες του δρόμου και βρίσκοντας αγορές για τα έργα τους). Μαζί με μια ομάδα καλλιτεχνών του δρόμου και τεχνικών ξεκίνησε το Pictures On Walls (POW), ένα τυπογραφείο και έναν ιστότοπο που παρήγαγε προσιτές εκτυπώσεις από καλλιτέχνες του δρόμου και τις πωλούσε στο διαδίκτυο.

Έτσι, ο Banksy έβγαζε χρήματα από τις εκτυπώσεις που πωλούσε μέσω του Pictures on Walls. Πόσα χρήματα; Ο Huw Lougher του Lougher Contemporary, ένας έμπορος με έδρα το Μπρίστολ που πουλάει τον Banksy μεταξύ πολλών άλλων καλλιτεχνών, υποστηρίζει ότι οι περισσότερες υπογεγραμμένες εκτυπώσεις του Banksy, που κυκλοφορούν σε διάφορα μεγέθη εκδόσεων, συνήθως πωλούνται στην τιμή των 20.000-40.000 ευρώ.

Στη συνέχεια, υπάρχουν οι ανοιχτές εκδόσεις του, οι οποίες αποτελούν ένα πιο προσιτό αγοραστικό σημείο και οι οποίες μπορούν να αποκτηθούν για 500-1.500 ευρώ συνήθως για μια αφίσα offset (όχι υπογεγραμμένη ή αριθμημένη) ή τα νέα λεγόμενα «Box Sets» από το Walled Off Hotel του Banksy στη Βηθλεέμ.

Στο άλλο άκρο του φάσματος βρίσκεται κάτι σαν το Girl With Balloon (2004), το πιο περιζήτητο εκτύπωμα, σύμφωνα με τον Lougher. «Η ανυπόγραφη έκδοση των 600 τεμαχίων συνήθως απαιτεί σήμερα μια τιμή της τάξης των 50.000 ευρώ και η υπογεγραμμένη έκδοση των 150 τεμαχίων φτάνει τα 165.000 ευρώ (με τα καλλιτεχνικά proofs ακόμη υψηλότερα), το οποίο πέρυσι ψηφίστηκε ως το πιο αγαπημένο έργο τέχνης στο Ηνωμένο Βασίλειο».

Το σίγουρο πάντως είναι πως ο Banksy σαφώς και δεν «εξαργυρώνει» όσο θα έπρεπε την αξία της τέχνης του.

Θα πρέπει να αισθανόμαστε άσχημα για τον Banksy που δεν βγάζει χρήματα από κάθε εκτύπωση που ανταλλάσσει χέρια στην αγορά;

Θλιβερή αλήθεια είναι ότι ο Banksy δεν είναι σίγουρα ο μόνος καλλιτέχνης που εκμεταλλεύονται οι έμποροι, οι συλλέκτες και οι δημοπράτες. Αλλά κι από την άλλη, αν το δούμε πιο ορθολογιστικά ποιος καλλιτέχνης γκράφιτι μορεί να γίνει πλούσιος σήμερα αφού ούτε ο μέγας Baksy μπορεί;

Καρφίτσες “I am not banksy”

Το κίνημα «I’m not Banksy»!

Ένας δημοτικός σύμβουλος του Pembroke Dock, William Gannon, ηλικίας 58 ετών,  στο Ηνωμένο Βασίλειο παραιτήθηκε σε μια προσπάθεια του να αποποιηθεί τις αβάσιμες αλλά επίμονες φήμες ότι αυτός είναι ο Banksy.

«Αν εγώ είμαι ο Banksy, τότε όλοι είναι ο Banksy», δήλωσε ο Gannon στην εφημερίδα Telegraph. «Είναι τόσο αστείο που προκαλεί γέλιο, αλλά υπάρχουν και σκοπιμότητες πίσω από αυτή την κατηγορία.»

Ο Gannon είναι και αυτός καλλιτέχνης και το έργο του περιλαμβάνει συχνά δημόσια γκράφιτι σε χώρους όπως παιδικές χαρές και νοσοκομεία. Ο ιστότοπός του περιγράφει το έργο του ως «Banksy-esque» και περιλαμβάνει μια φωτογραφία του που τον δείχνει να ζωγραφίζει με σπρέι μια ράμπα για skateboard τη δεκαετία του 1980.

Για να βοηθήσει στην επίλυση του προβλήματος, ο Gannon ξεκίνησε την εκστρατεία «I Am Not Banksy» και μοιράζει δωρεάν καρφίτσες με το μήνυμα αυτό στους κατοίκους της περιοχής του, με την ελπίδα ότι το εγχείρημα θα μπορούσε να λύσει το μυστήριο της ταυτότητας του καλλιτέχνη μια για πάντα.

«Αν όλοι όσοι ΔΕΝ είναι ο Banksy φορούν ένα σήμα I Am NOT Banksy και ο Banksy είναι το μόνο άτομο που ΔΕΝ φοράει σήμα I Am NOT Banksy (θα ΕΙΝΑΙ ο Banksy)».

Στην φαινομενικά ΧΑΖΗ, αυτή ιδέα ο Gannon έχει φτιάξει μέχρι στιγμής 300 υπογεγραμμένα και αριθμημένα pins και σκοπεύει να μοιράσει συνολικά 999.

Φυσικά αυτό δεν πέρασε απαρατήρητο από κάποιους επιτήδειους που κυκλοφόρησαν στην αγορά καρφίτσες με το ίδιο moto, φυσικά με το αζημίωτο σε τιμές που ξεκινούν από τα 2,70 ευρώ!!!

Σχετικά άρθρα

Κίτρινο Υποβρύχιο | Το νέο βιβλίο της Σεμίνας Διγενή

ΣΤΙΛΠΩΝ ΚΥΡΙΑΚΙΔΗΣ Ο ΜΕΓΑΣ ΘΡΑΚΑΣ ΙΣΤΟΡΙΚΟΣ ΚΑΙ ΛΑΟΓΡΑΦΟΣ (μέρος ΙΙ)

Θανάσης Μουσόπουλος

Χαιρετισμός στον Μάνο που αγαπώ…

Θανάσης Μουσόπουλος

Ο ιστότοπος sparmatseto.gr χρησιμοποιεί cookies για να βελτιώσει την εμπειρία σας. Υποθέτουμε ότι είστε εντάξει με αυτό, αλλά μπορείτε να εξαιρεθείτε αν το επιθυμείτε. Αποδοχή Περισσότερα

X