Sparmatseto
Αφιερώματα Τέχνες

Οπισθέλκουσα _ η αγαπημένη δύναμη της συντήρησης | Του Άρι Ασσαριωτάκη

Η «Συντήρηση», ένα  κοινωνικοπολιτικό προϊόν που φροντίζει να είναι καθόλου συντηρητικό για του ολίγους και εξαιρετικά συντηρητικό για τους πολλούς κι ας προέρχεται από την επαναστατική  αστική τάξη (Γαλλική  Επανάσταση 1789-1799 και εντεύθεν)  κατέστη κυρίαρχο σύστημα συντηρητικής εξουσίας(αρχές του 20ου αιώνα), όχι όμως και προοδευτικό όπως ξεκίνησε.

Ένα τέτοιο σύστημα εξουσίας που κατέχει και διαχειρίζεται τα μέσα παραγωγής, άρα σαν ιδιοκτήτης νέμεται τους καρπούς από τη διαχείριση τους , αδιαφορεί και μάχεται  την παραμικρή αλλαγή η διαφοροποίηση αυτής της κερδοφόρας γι’ αυτό ισορροπίας.

Ασκεί ισχυρή οπισθέλκουσα δύναμη με διάφορες συνισταμένες σε ότι μπορεί, όχι μόνο να αλλάξει  αλλά και να αμφισβητήσει την απόλυτη εξουσία της. Στον προκείμενο προβληματισμό αναφέρομαι στη τέχνη και το πολιτισμό γενικότερα σαν μια μορφή εξουσίας που αυτονόητα ελέγχει και ασκεί κριτική στα πεπραγμένα της κυρίαρχης συντηρητικής εξουσίας, απ’ όπου και αν προέρχεται, οπότε δέχεται και την ισχυρή πίεση των συνιστωσών της συντηρητικής οπισθέλκουσας.

Μια από τις πολλές συνισταμένες αυτής της δύναμης είναι η αδιαφορία στο να βρει τρόπο να κάνει κτήμα των πολλών  τη τέχνη και τον πολιτισμό γενικότερα(π.χ. πρόσφατη κατάργηση καλλιτεχνικών μαθημάτων στη δευτεροβάθμια). Η αισθητική οξυδέρκεια που παράγεται όταν ζυμωθεί κανείς με τη τέχνη και το πολιτισμό, οδηγεί σε ισχυρές προσωπικότητες με ανεπτυγμένη την κριτική σκέψη, δηλαδή οδηγεί σε αυτό που μισούν , αλλά και τρέμουν τα κάθε λογής συντηρητικά καθεστώτα, από το φόβο της αμφισβήτησης που μπορεί να προέλθει από τέτοιου είδους προσωπικότητες.

Μια άλλη συνισταμένη αυτής της οπισθέλκουσας αποτελεί, και εδώ έχουμε πολλά παραδείγματα, η λογοκρισία ή και ο προσεταιρισμός στην ελευθερία του καλλιτεχνικού λόγου  και πράξης. Αυτό επιτυγχάνεται, όχι με το βάρβαρο τρόπο του πρόσφατου παρελθόντος, αλλά με επιδέξιους νομοθετικούς χειρισμούς και την ιδρυματοποίηση της παραγόμενης τέχνης. Δηλαδή το ίδρυμα χρηματοδοτεί τη παραγωγή του καλλιτεχνικού έργου, άρα έχει και το πρώτο λόγο για το περιεχόμενο του. Η Κρατική επιχορήγηση επίσης στις περισσότερες περιπτώσεις λειτουργεί με πανόμοιο τρόπο, δηλαδή επιχορηγείται το καλλιτεχνικό έργο αλλά ο φορέας επιχορήγησης αποφασίζει για το περιεχόμενο στη χειρότερη εκδοχή και συναποφασίζει με τον χορηγούμενο στη καλύτερη εκδοχή.

Διεσπαρμένοι «κριτικοί τέχνης» φροντίζουν για να επικρατεί πάντα, όσο αυτό είναι δυνατόν βέβαια, μια αέναη άσφαιρη καλλιτεχνική πραγματικότητα.

Ένας άλλος ποιο πρόσφατος, έξυπνος και πολύ αποτελεσματικός τρόπος να παραχθούν πολιτισμικά υπο-προϊόντα, είναι αυτός που ο συγγραφέας Ζαν Σερουά αποκαλεί «Καλλιτεχνικό Καπιταλισμό»  Περιοδικό Κοινοί  Τόποι, τεύχος 1, σελ. 57(Ζιλ Λιποβετσκί – Το πνεύμα του καλλιτεχνικού καπιταλισμού).Γίνεται μια γιγαντιαία προσπάθεια να συνδεθεί-συναντηθεί η τέχνη με τις αγορές, και της καλλιτεχνικής κουλτούρας με τις επενδυτικές αντιλήψεις, κυρίως με όχημα τις νέες τεχνολογίες, τη διαφήμιση και φυσικά τα Μέσα Μαζικής Δικτύωσης. Μερικά παραδείγματα για την ύπαρξη του καλλιτεχνικού καπιταλισμού αποτελούν οι αποκαλούμενοι Influencers-designers-decorators κλπ.

Ωστόσο όποιον φυσικό και αν ρωτήσετε, πέραν του ότι θα εκφράσει την αδυναμία του γι αυτή τη δύναμη στη φυσική επιστήμη που ονομάζεται οπισθέλκουσα δύναμη, θα σας εξηγήσει πως οπισθέλκουσα δεν υπάρχει ή είναι μηδενική σε ένα αντικείμενο στο χώρο που είναι ακίνητο. Η δύναμη αυτή αρχίζει να εμφανίζεται στα αντικείμενα που αρχίζουν να κινούνται και προοδευτικά αναπτύσσουν ταχύτητα, διαφορετικά η οπισθέλκουσα δεν έχει λόγο ύπαρξης.

Θέλω να πω, ότι από τη στιγμή που η συντήρηση αναγκάζεται να επεξεργαστεί   την ανάπτυξη της οπισθέλκουσας, σημαίνει πως η τέχνη κινείται και αναπτύσσει την απαραίτητη ωφέλιμη ταχύτητα και αυτό είναι παρήγορο!

Άρις Ασσαριωτάκης

Σχετικά άρθρα

ΕΠΙΣΤΗΜΗ – ΕΠΙΣΤΗΜΟΝΙΣΜΟΣ ΚΑΙ ΗΘΙΚΗ ΕΥΘΥΝΗ ΤΟΥ ΕΠΙΣΤΗΜΟΝΑ | Του Θανάση Μουσόπουλου

Θανάσης Μουσόπουλος

Ανακοινώθηκε το πρόγραμμα εκδηλώσεων β΄ εξαμήνου 2021 του Ιδρύματος Θρακικής Τέχνης και Παράδοσης

Αντώνιος Βαρβατσούλιας

14ο Φεστιβάλ Ελληνικού Ντοκιμαντέρ-docfest Χαλκίδα 2020 | Δωρεάν και Online

Ο ιστότοπος sparmatseto.gr χρησιμοποιεί cookies για να βελτιώσει την εμπειρία σας. Υποθέτουμε ότι είστε εντάξει με αυτό, αλλά μπορείτε να εξαιρεθείτε αν το επιθυμείτε. Αποδοχή Περισσότερα

X