Sparmatseto
Projects Γενικά Projects

Ο κόσμος και η Ελλάδα κατά τους 19ο και 20ο Αιώνα (Μέρος 1ο)

 

Ο κόσμος και η Ελλάδα κατά τους 19ο και 20ο Αιώνα  (Μέρος 1ο)

 

Ο κόσμος και η Ελλάδα κατά τους 19ο και 20ο Αιώνα

 

Η ΕΥΡΩΠΗ ΚΑΙ Ο ΚΟΣΜΟΣ ΚΑΤΑ  ΤΟΝ  19ο ΑΙΩΝΑ

Ο 19ος αιώνας είναι κομβικός για την ιστορία της Ανθρωπότητας. Η βιομηχανική επανάσταση που ξεκινά το 18ο αιώνα από την Αγγλία, εξαπλώνεται κατά το 19ο αιώνα στην υπόλοιπη δυτική Ευρώπη. Η ατμομηχανή , ο σιδηρόδρομος , το ατμόπλοιο συμβάλλουν στη γενικότερη ανάπτυξη και στη μαζική και γρήγορη μεταφορά ανθρώπων και προϊόντων. Από το 1870 αρχίζει η δεύτερη βιομηχανική επανάσταση με τη χρήση της ηλεκτρικής ενέργειας και του πετρελαίου και με την εφαρμογή της επιστημονικής γνώσης στη βιομηχανία. Στον τομέα της μεταφοράς έχουμε πλέον το αυτοκίνητο και το αεροπλάνο. Οι συγκοινωνίες τελειοποιούνται σε όλες χώρες  και τις πόλεις. Μέσα στο διάστημα του αιώνα πετυχαίνονται θαύματα στην τεχνολογία και στην παραγωγή.

 

 

Σημαντικότατο ρόλο σ’ όλα τα παραπάνω επιτεύγματα παίζει το κεφάλαιο. Δημιουργείται το δίδυμο τράπεζα – βιομηχανία , ενώ επιχειρήσεις μετοχικές και ανώνυμες εταιρείες διαμορφώνουν το κεφαλαιοκρατικό – καπιταλιστικό σύστημα. Το κεφαλαιοκρατικό σύστημα και η βιομηχανική επανάσταση δημιουργούν τις νέες μεγάλες δυνάμεις , Ηνωμένες Πολιτείες της Αμερικής , Ιαπωνία , Γερμανία , Ιταλία. Οι διεθνείς σχέσεις επηρεάζονται από επεκτατισμό – ιμπεριαλισμό  και την αποικιοκρατία , ιδιαίτερα στο διάστημα 1870 – 1914 , πριν από τον πρώτο παγκόσμιο πόλεμο που ακολουθεί. Τέλος , τον οικονομικό ιμπεριαλισμό  ακολουθεί ο πολιτιστικός , από τη στιγμή που ιεραπόστολοι και εξερευνητές προετοιμάζουν τον αποικιακό πυρετό της περιόδου. Γενικά , τον 19ο αιώνα υπάρχουν τα σπέρματα όλων των σημαντικών αλλαγών που ισχύουν ως τις μέρες μας : καπιταλιστικό σύστημα , εργατική τάξη , εθνικισμός , σοσιαλισμός , ιμπεριαλισμός και αποικιοκρατία. Επίσης αναπτύσσονται οι φυσικές επιστήμες , η τεχνολογία , ά ρ α   η ποιότητα ζωής των ανθρώπων. ΄Εχουμε στη φιλοσοφία τον θετικισμό και στην τέχνη τον ρομαντισμό , ενώ στη λογοτεχνία κυριαρχεί το μυθιστόρημα.

 

 

Η ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΚΟΙΝΩΝΙΑ ΑΠΌ ΤΟ 1833 ΩΣ ΤΟ 1909

Πολύ ενδιαφέρον παρουσιάζει η ελληνική κοινωνία από το 1833 ως το 1909 , από την άφιξη δηλαδή του Όθωνα ως το Κίνημα στο Γουδί. Τα βασικά πολιτικά γεγονότα της περιόδου αυτής είναι η βασιλεία του Όθωνα και του Γεωργίου Α΄ , η ένωση των Εφτανήσων , της Θεσσαλίας και μέρους της Ηπείρου, η σταδιακή εδραίωση της δημοκρατίας , η αργή διαμόρφωση της αστικής τάξης και το εκσυγχρονιστικό – ανορθωτικό έργο του Χαρίλαου Τρικούπη. Το πρώτο μέρος της περιόδου 1833-1862 καλείται Οθωνική περίοδος, ενώ κατά την περίοδο που ακολουθεί βασιλεύει ο Γεώργιος Α΄ από το 1864 ως το 1913 που δολοφονείται στη Θεσσαλονίκη , μετά την απελευθέρωσή της. Ο 19ος αιώνας για το νεότευκτο ελληνικό κράτος ξεκινά , μετά τη δολοφονία του Ιωάννη Καποδίστρια και την περίοδο αναρχίας που ακολουθεί το θάνατό του , με παρούσες τις προστάτιδες δυνάμεις , μέσα σε οικονομική δυσπραγία / κατάρρευση , εξαθλίωση των αγωνιστών του 1821 , καταστροφή του ναυτικού που χρησιμοποιήθηκε επιτυχώς στον αγώνα , με μια γενική αποδιοργάνωση των πάντων. Η ιδεολογία που δημιουργείται στο νέο κράτος είναι η Μεγάλη Ιδέα , που αναφέρεται στους αλύτρωτους Έλληνες των υποδούλων στην Οθωμανική Αυτοκρατορία περιοχών. Η Ελλάδα στο δεύτερο μισό του 19ου αιώνα αντιμετωπίζει τον εθνικισμό των άλλων βαλκανικών χωρών, έτσι αναφύεται το Μακεδονικό ζήτημα και προκύπτει ο ένδοξος Μακεδονικός αγώνας.

 

Αξίζει να σημειώσουμε ότι
  • την 1η Δεκεμβρίου 1834 η πρωτεύουσα μεταφέρεται από το Ναύπλιο στην Αθήνα
  • της 3 Σεπτεμβρίου 1843 ξεσπά επανάσταση στην Αθήνα και δίδεται Σύνταγμα – Συνταγματική Μοναρχία
  • ο Όθωνας εκθρονίζεται το 1862
  • τον Οκτώβριο του 1863 έρχεται ο Γεώργιος στην Αθήνα , ενώ το 1864 οι ΄Αγγλοι παραχωρούν τα Εφτάνησα στην Ελλάδα
  • το 1864 έχουμε νέο Σύνταγμα , πιο δημοκρατικό , Βασιλευομένη Δημοκρατία
  • το 1875 με την παρέμβαση του Χαρίλαου Τρικούπη επιβάλλεται η αρχή της Δεδηλωμένης.

 

Ιδιαίτερης έκτασης στο δεύτερο μισό του 19ου αιώνα είναι τα εθνικά θέματα , που σχετίζονται με το ανατολικό ζήτημα  (= την τύχη των περιοχών της καταρρέουσας Οθωμανικής Αυτοκρατορίας), τόσο στη Βαλκανική χερσόνησο , όσο και στη Μικρά Ασία.

Η αρχή των εθνοτήτων που εκδηλώνεται έντονα κατά την περίοδο αυτή σε όλη την περιοχή, έχει ως αποτέλεσμα την αναζωπύρωση του Κρητικού , με την Κρητική επανάσταση 1866-69 , τη βαλκανική κρίση 1875-78, την προσάρτηση της Θεσσαλίας στην Ελλάδα το 1881, τον ατυχή ελληνοτουρκικό πόλεμο του 1897 , οπότε η χώρα μας βγήκε πολύπλευρα χαμένη, τον Μακεδονικό, τέλος , αγώνα που κορυφώνεται στο διάστημα 1904-1908 και τυπικά διακόπτεται το 1908 , όταν στην Οθωμανική Αυτοκρατορία ξεσπά το ‘Κίνημα των Νεοτούρκων’ , που θέλει να εκτουρκίσει όλους τους μουσουλμανικούς πληθυσμούς των Βαλκανίων .

Τότε οι Βαλκάνιοι διακόπτουν τις μεταξύ τους εχθροπραξίες, για να αντιμετωπίσουν τον κίνδυνο εκτουρκισμού. Η όλη κατάσταση της χώρας , μετά μάλιστα τη χρεωκοπία του 1893 και την επιβολή του Διεθνούς Οικονομικού Ελέγχου το 1897 , ενοχλούσε ιδιαίτερα την αστική τάξη.   Η ‘άψογη’ στάση της ελληνικής κυβέρνησης στο θέμα της ένωσης της Κρήτης, έκανε την κυβέρνηση και τον βασιλιά αντιδημοτικούς. Το Μάιο του 1909 μια ομάδα αξιωματικών σχημάτισε το ‘ Στρατιωτικό Σύνδεσμο ’ με αρχηγό το Νικόλαο Ζορμπά. Στις 15 Αυγούστου 1909 οργανώνεται κίνημα και η νέα κυβέρνηση με τον Κυριακούλη Μαυρομιχάλη δέχεται τους όρους του κινήματος . Ο Σύνδεσμος τελικά καλεί τον Ελευθέριο Βενιζέλο ως πολιτικό σύμβουλο. Μια νέα περίοδος αρχίζει για τη χώρα.

 

συνεχίζεται…

Σχετικά άρθρα

Ο πλούτος της Θράκης στην αρχαιοελληνική λογοτεχνία

Θανάσης Μουσόπουλος

Ο Πνευματικό Άνθρωπος | Ποιο είναι το μεγάλο πρόβλημα της εποχής μας;

Θανάσης Μουσόπουλος

Εκδοτική συνεργασία του Εθνικού Κέντρου Τεκμηρίωσης με το Κέντρο Έρευνας για τις Ανθρωπιστικές Επιστήμες

Ο ιστότοπος sparmatseto.gr χρησιμοποιεί cookies για να βελτιώσει την εμπειρία σας. Υποθέτουμε ότι είστε εντάξει με αυτό, αλλά μπορείτε να εξαιρεθείτε αν το επιθυμείτε. Αποδοχή Περισσότερα

X