Sparmatseto
Αφιερώματα Πρόσωπα

Η αληθινή ιστορία πίσω από τα παραμύθια | Η Σταχτοπούτα (από τη Θράκη)

Η Σταχτοπούτα είναι κλασικό παραμύθι που αφηγείται τις περιπέτειες μιας κοπέλας, την οποία κακομεταχειρίζονται η κακιά μητριά και οι αδερφές της. Εκδόθηκε πρώτα το 1634 από τον Giambattista Basile και το 1697 από τον Charles Perrault. Έγινε ευρύτερα γνωστό από την έκδοση των αδελφών Γκριμ το 1812. Στοιχεία του παραμυθιού υπάρχουν σε μύθους της αρχαιότητας, από τη ρωμαϊκή εποχή μέχρι την Κίνα του 9ου αι. μ.Χ.

Το κεντρικό πρόσωπο του παραμυθιού είναι η Σταχτοπούτα (“Cendrillon” στη συλλογή Contes του Περώ), κόρη ενός πλούσιου εμπόρου. Η μητριά της και οι ετεροθαλείς αδελφές της υποβιβάζουν την Σταχτοπούτα σε ρόλο υπηρέτριάς τους, ενώ αυτές χαίρονται όλα τα πλούτη του εμπόρου, και την αναγκάζουν να κοιμάται στις στάχτες του τζακιού, απ’ όπου και το όνομα “Σταχτοπούτα”. Κάποιο βράδυ, την επισκέπτεται η νεράιδα-νονά της και της δίνει ένα φόρεμα, μια άμαξα κι ένα ζευγάρι γυάλινα γοβάκια, προκειμένου να πάει στον χορό του Πρίγκιπα. Αυτός εντυπωσιάζεται και την επόμενη μέρα, όταν η άγνωστη εμφανίζεται πάλι στο παλάτι. Καθώς δεν ξέρει τίποτα γι’ αυτήν, αποφασίζει να τη βρει χρησιμοποιώντας το γοβάκι που άφησε στις σκάλες φεύγοντας, βάζοντας τις γυναίκες της περιοχής να το δοκιμάσουν για να δει σε ποια ταιριάζει. Οι αδελφές της προσπαθούν με κόπους και βάσανα να φορέσουν το γοβάκι, προκειμένου να κερδίσουν τον πρίγκιπα, μάταια όμως, καθώς ταιριάζει μόνο στην Σταχτοπούτα, την οποία και παντρεύεται ο πρίγκιπας.

Η Θρακιώτικη της εκδοχή

Στην ελληνική μυθολογία με το όνομα Ροδώπις (που σημαίνει «η ροδομάγουλη») είναι γνωστή μία πανέμορφη Αιγύπτια σκλάβα. Η ιστορία της, την οποία μας διηγείται ο Στράβων, αποτελεί τον πρωταρχικό πυρήνα του διάσημου παραμυθιού «Σταχτοπούτα»: Το αφεντικό της την εκτιμούσε και μάλιστα της είχε χαρίσει ένα ζευγάρι σανδάλια με πλούσια διακόσμηση. Αλλά ήταν υπναράς και τον περισσότερο καιρό στο σπίτι κοιμόταν, οπότε οι άλλες δούλες που ζήλευαν τη Ρόδωπι την κακομεταχειρίζονταν και της έδιναν να κάνει τις βαρύτερες δουλειές.

Η Ροδώπις «η ροδομάγουλη»

Μία ημέρα, ενώ η Ροδώπις λουζόταν ή έπλενε ρούχα στο ποτάμι, ένας αετός άρπαξε ένα από τα σανδάλια της, που τα είχε στον ήλιο να στεγνώσουν, και μετά από λίγο το άφησε να πέσει στα πόδια του βασιλιά Ψαμμήτιχου, που βασίλευε εκείνη την εποχή στη Μέμφιδα.

Ο Ψαμμήτιχος, εντυπωσιασμένος από την κομψότητα του υποδήματος αυτού και πιστεύοντας ότι ήταν ένα σημάδι από τον θεό `Ωρο, ζήτησε από τους ανθρώπους του να βρουν την κάτοχό του, έχοντας την πεποίθηση ότι μόνο σε μια πολύ όμορφη γυναίκα θα ταίριαζε αυτό το πέδιλο. Πραγματικά, βρήκαν τη Ροδώπιν, την παρουσίασαν στον βασιλιά και αυτός την πήρε ως σύζυγό του.

Πολλοί πίστευαν ότι η Ροδώπις ήταν Ελληνίδα από τη Θράκη και ότι αρχικώς ονομαζόταν Δωρίχα. Ο Αίσωπος κάνει μία σύντομη αναφορά στην ιστορία της και μάλιστα υποτίθεται ότι την είχε γνωρίσει προσωπικά πριν αυτή φύγει για την Αίγυπτο, και της είχε πει πολλές ιστορίες. Επίσης, ο Ρωμαίος συγγραφέας Κλαύδιος Αιλιανός (Varia Historia, ΧΙΙΙ 33) παραθέτει μία εκδοχή της αρχαίας αυτής «Σταχτοπούτας». Η προέλευση της ιστορίας ίσως ανάγεται σε ένα πραγματικό πρόσωπο, την εταίρα Ρόδωπι από τη Θράκη. Η νέα αυτή είχε πάει στην Αίγυπτο ακολουθώντας ως ερωμένη τον Χάραξο, αδελφό της ποιήτριας Σαπφούς, κατά τη βασιλεία του Φαραώ Άμασι (570-536 π.Χ.), δηλαδή υπάρχει χρονική συμφωνία με την εκδοχή της γνωριμίας με τον Αίσωπο.

Σχετικά άρθρα

Τελικά ο Καπερώνης…είναι λεβεντιά!!! Ο Χριστόφορος Μπαρμπαγιάννης τα λέει όλα στο sparmatseto

Αντώνιος Βαρβατσούλιας

Οι παλιοί μας λογοτέχνες– ο Ζαχαρίας Παπαντωνίου και το πλούσιο έργο του (Μέρος Ε)

Θανάσης Μουσόπουλος

ΓΙΩΡΓΟΣ ΚΩΤΟΥΛΑΣ : 1095 μέρες δεν κουδουνίζει το τηλέφωνο…

Θανάσης Μουσόπουλος

Ο ιστότοπος sparmatseto.gr χρησιμοποιεί cookies για να βελτιώσει την εμπειρία σας. Υποθέτουμε ότι είστε εντάξει με αυτό, αλλά μπορείτε να εξαιρεθείτε αν το επιθυμείτε. Αποδοχή Περισσότερα

X