Sparmatseto
Projects Sparmatseto Projects Εικαστικά

Σκέψεις για μια έκθεση | The Telegraph Road on Canvas

 

Έκθεση Ζωγραφικής του Θοδωρή Μαρκόπουλου The Telegraph Road on Canvas

 

The Telegraph Road…

Το να επιχειρήσει κανείς να εικονοποιήσει ένα τραγούδι και να προσφέρει στο κοινό μια εντελώς ξεχωριστή, δική του οπτική για αυτό, είναι μια πράξη δύσκολη και ταυτόχρονα επικίνδυνη. Δύσκολη, καθώς αυτό που ουσιαστικά επιθυμεί να κάνει είναι να μιλήσει με τέχνη για την τέχνη, όμως με διαφορετικό κώδικα. Πρέπει να μιλήσει για τις νότες με χρώμα, με σχήμα, με γραμμές. Η δυσκολία προφανής. Πώς θα μπορούσε να γίνει κάτι τέτοιο και το αποτέλεσμα να είναι όχι μόνο άρτιο αλλά αποδεκτό από άτομα που λίγο ή πολύ έχουν ενστερνιστεί τη μουσική περιγραφή; Πώς θα μπορούσε η ζωγραφική να προσφέρει μια εμπειρία, όχι ίδια μιας και αυτό είναι αδύνατο, αλλά όμοια με αυτήν της μουσικής;

Παράλληλα είναι και ένα εγχείρημα άκρως επικίνδυνο καθώς ουσιαστικά, επιχειρεί ο ζωγράφος να τροποποιήσει την οπτική που μέχρι εκείνη τη στιγμή έχει ενστερνιστεί το κοινό και να του προσφέρει κάτι που είναι διαφορετικό και απαιτεί την ανεξαρτησία του αλλά και που απευθύνεται σε άλλη αίσθηση; Ο ζωγράφος επιχειρεί να αφήσει για λίγο στην άκρη τον ήχο και να απευθυνθεί στην όραση. Είναι σα να προσπαθεί ένα σκηνοθέτης να μεταφέρει στη μεγάλη οθόνη ένα δημοφιλές μυθιστόρημα. Η πιθανότερη αντίδραση είναι «..ναι μεν.. αλλά..» , «ναι είναι καλό… αλλά όχι σαν το βιβλίο». Πολύ καλοί οι πίνακες ζωγραφικής αλλά το τραγούδι είναι καλύτερο…

 

 

Κι όμως, στη συγκεκριμένη περίπτωση βρισκόμαστε μπροστά σε ένα εγχείρημα καθόλα επιτυχημένο. Ο Θοδωρής Μαρκόπουλος μέσα από μια προσωπική και καθ’ όλα εσωτερική διαδικασία καταφέρνει να εικονοποιήσει το «The Telegraph Road» των  Dire Straits με έναν τρόπο μοναδικό και απόλυτα επιτυχημένο. Ένα τρόπο ολοκληρωτικά προσωπικό μεν αλλά παράλληλα τόσο γόνιμο και οικείο που ευχαριστεί το μάτι. Μάτι και αυτί, ακοή και όραση έχουν τη δυνατότητα μέσα από το έργο του Θοδωρή Μαρκόπουλου να συνεργαστούν και να μας προσφέρουν μια εμπειρία ολιστική.

 

… on canvas…

Ο καλλιτέχνης επιχειρεί να παρουσιάσει μέσα από τριάντα ένα έργα μια σειρά γεγονότων εικονοποιόντας τους στοίχους του τραγουδιού  «The Telegraph Road». Τριάντα ένα έργα ζωγραφικής που περιγράφουν τη πορεία της κοινωνίας, την πορεία της ζωής μας. Που περιγράφουν μια πραγματικότητα τόσο γνώριμη και οικεία που τρομάζει. Ίσως στο σημείο αυτό έγκειται και η ουσιαστικότερη προσφορά του Θοδωρή Μαρκόπουλου. Ο ζωγράφος προσφέρει την ευκαιρία να γνωρίσουμε καλύτερα αυτό που καθημερινά ζούμε, μέσα από μια διαδικασία αποστασιοποίησης και παρατήρησης του “από έξω”. Προτείνει μια διαδικασία καθαρά αναστοχαστική, επιδιώκοντας να ενεργοποιήσει στον παρατηρητή του έργου του, μηχανισμούς αυτοπαρατήρησης και αυτοκριτικής. Μέσα από τα έργα του Θοδωρή Μαρκόπουλου ο καθένας μας μπορεί να ανιχνεύσει ένα καθ’ όλα προσωπικό βίωμα, μια δική του σειρά γεγονότων, μια κατά-δική του ζωή.

 

The Telegraph Road on Canvas… ακούγοντας με τα μάτια.

 

Απομακρυνόμαστε με τον τρόπο αυτό, από μια στείρα ίσως, αντιγραφή ενός μουσικού κομματιού και οδηγούμαστε σε μια φιλοσοφική, θα μπορούσε να πει κανείς, πρόταση. Ο καλλιτέχνης καθαρά και εμφατικά προτάσσει μια ουσιαστική αρχή της ζωγραφικής και της τέχνης γενικότερα: Η τέχνη δεν είναι μόνο μια προσπάθεια να ερμηνεύσει ο λήπτης τη ψυχική διεργασία που οδήγησε στην υλοποίηση του έργου. Η τέχνη είναι, κυρίως, μια συνεχής προσπάθεια να ανιχνεύσουμε μέσα σε κάθε έργο κομμάτια του εαυτού μας, μέρη του “είναι” μας καλά κρυμμένα. Είναι μια προσπάθεια γνωριμίας με τον ίδιο μας τον εαυτό. Αυτό θεωρεί ως κύριο στόχο του ο Θοδωρής Μαρκόπουλος , να προσφέρει τη δυνατότητα σε όλους μας όχι απλά να ακούσουμε με τα μάτια μας ένα τραγούδι αλλά να δούμε με όλες μας τις αισθήσεις ένα κομμάτι του εαυτού μας μέσα στα έργα του.

Το τραγούδι «The Telegraph Road» των Dire Straits, αποτελεί το σημείο εκκίνησης και ταυτόχρονα το εναρκτήριο λάκτισμα. Από εκείνο το σημείο και έπειτα, ο καλλιτέχνης δημιουργεί τη δική του, παράλληλη ίσως με το τραγούδι, ζωή.  Τα έργα του έχουν τη δική τους αυτόνομη ζωή, όχι τόσο γιατί απομακρυνόμαστε από το στοίχο ή την ιστορία του τραγουδιού όσο γιατί προσπαθούμε να φτάσουμε στο ίδιο αποτέλεσμα από τελείως διαφορετικό δρόμο. Έναν δικό του δρόμο με τηλεγραφόξυλα.

 

telegraph2-markopoulos-sparmatseto (1)
From all of these sings saying ”sorry but we’re closed”.All the way down the Telelgraph Road.

 

Μια αρχή ίσως αισιόδοξη, όπως κάθε νέο ξεκίνημα και από εκεί και πέρα η ζωή και ο χρόνος παίρνουν το πάνω χέρι. Απανωτά γεγονότα έρχονται να επηρεάσουν τη ζωή, γεγονότα που φαίνονται πολύ μεγάλα για έναν άνθρωπο, πολύ δυνατά για να επιχειρήσει κανείς να τα ελέγξει, πολύ πιο πάνω από τις ανθρώπινες δυνάμεις, πολύ κοντά στις ανθρώπινες αδυναμίες. Η επιρροή τους καθοριστική σε όλους τους τομείς της ζωής. Από αυτή τη θύελλα δεν μπορεί να ξεφύγει τίποτα, προσωπική, επαγγελματική, κοινωνική ζωή παρασύρονται στο πέρασμα τους. Μόνη λύση η καταφυγή, είτε σε περασμένες  ομορφότερες εποχές, τότε που τα φώτα ήταν πιο δυνατά, τότε που το φώς κυριαρχούσε. Είτε στο χώρο του φαντασιακού και της απομάκρυνσης από την πραγματικότητα…  μιας και τα πουλιά μπορούν πάντα να πετάξουν μακριά από τις δυσκολίες. Κι όμως υπάρχει κάτι που δεν νικήθηκε και αυτό δεν είναι άλλο από την ελπίδα. Παρά τις δυσκολίες η ελπίδα δεν χάθηκε, μπορεί η απελπισία να κάνει σε κάποιες περιπτώσεις αισθητή την παρουσία της  το χρώμα όμως στο τελευταίο έργο της σειράς υπενθυμίζει ότι πάντοτε έχουμε τη δυνατότητα να βγούμε από το σκοτάδι στο φως. Πάντα υπάρχει η δυνατότητα το “closed” να μετατραπεί σε χρώμα ελπίδας.

 

Επιμένοντας στο μήνυμα…

Την παραπάνω ιδεολογική βάση υπηρετούν όλα τα στοιχεία της τέχνης του Θοδωρή Μαρκόπουλου. Τεχνοτροπικά στοιχεία, υλικά, εικαστική προσέγγιση δεν αποτελούν σε καμία περίπτωση αυτοσκοπό. Είναι μόνο εργαλεία στα χέρια του καλλιτέχνη που του επιτρέπουν να μεταδώσει το μήνυμα που επιθυμεί με τον αρτιότερο τρόπο.  Για το λόγο αυτό σε κανένα σημείο της καλλιτεχνικής δημιουργίας του Θοδωρή Μαρκόπουλου δεν θα βρούμε το απόλυτο ή το ακραίο. Η εικαστική του προσέγγιση είναι καθαρά ρεαλιστική, τόσο όμως όσο χρειάζεται ή όσο εξυπηρετεί τις επιδιώξεις του.  Η φυσιοκρατία είναι εδώ όσο εξυπηρετεί την αρτιότερη μετάδοση του μηνύματος. Από εκεί και πέρα είναι πολλές οι περιπτώσεις που αυτή πρέπει να ξεπεραστεί. Σε πολλές περιπτώσεις ο Θοδωρής Μαρκόπουλος  υπερβαίνει την πραγματικότητα, μεταφέροντας τον παρατηρητή σε έναν “διαφορετικό” κόσμο, δημιουργώντας παράλληλα ένα σκληρό δίπολο πραγματικότητας – υπέρπραγματικότητας, αληθινής ζωής και φαντασιακού. Με τον τρόπο αυτό εξυπηρετείται αμεσότερα και αρτιότερα η διήγησή του.  Ομοίως και το υλικό του, εργαλείο και αυτό στα χέρια του. Δουλεύει κυρίως το λάδι αλλά έχοντας βαθιά επίγνωση της θεμελιώδους σημασίας που διαδραματίζει το υλικό στη διαμόρφωση του τελικού εικαστικού αποτελέσματος δε μένει δογματικά πιστός σε αυτό. Έγχρωμα μελάνια, σπάτουλα, ακριλικά είναι τα μέσα που διαθέτει για να μεταδώσει το μήνυμα του.  Έτσι κι αλλιώς αυτό είναι που ενδιαφέρει πρωτίστως και όχι το υλικό. Βρισκόμαστε λοιπόν μπροστά σε μια καθαρά στοχοκεντρική προσέγγιση μιας και δείχνοντας μια ιδιαίτερη καλλιτεχνική δεινότητα, ο Θοδωρής Μαρκόπουλος εναλλάσσει τα εργαλεία του ανάλογα με τον στόχο του.

Αντικρίζοντας κανείς ολιστικά τη συγκεκριμένη δουλειά του Θοδωρή Μαρκόπουλου, το The Telegraph Road on Canvas δε μπορεί παρά να εντυπωσιαστεί, όχι τόσο  από τον όγκο δουλειάς που εμπεριέχει μια τέτοια προσπάθεια όσο από την καθαρή πνευματικότητα που εκπέμπει. Ο Θοδωρής Μαρκόπουλος ξεκινά να εικονοποιεί ένα τραγούδι και τελικά το αποτέλεσμα είναι μια ολοδική του αφήγηση, ένα προσωπικό του μανιφέστο σχετικά με την ανθρώπινη ζωή και εξέλιξη. Μια πρόταση που διαθέτει τη μαγική ιδιότητα να είναι τόσο του Θοδωρή όσο και όλων μας, να εμπεριέχει στοιχεία του Θοδωρή αλλά και όλων μας, να απευθύνετε σε όλους μας, να είναι τελικά όλων μας.

 

Σχετικά άρθρα

Φωτογραφίες της Δράμας και του Υπέροχου Κόσμου της: Μια έκθεση έκπληξη στο Μουσείο Μπενάκη

Βασίλειος Μακέδος

Φιλοξενία: Οι ρίζες του αρχαιοελληνικού πολιτισμού

Αντώνιος Βαρβατσούλιας

Χωρίς λέξεις…

Μάρθα Αποστολίδου

Ο ιστότοπος sparmatseto.gr χρησιμοποιεί cookies για να βελτιώσει την εμπειρία σας. Υποθέτουμε ότι είστε εντάξει με αυτό, αλλά μπορείτε να εξαιρεθείτε αν το επιθυμείτε. Αποδοχή Περισσότερα

X