Sparmatseto
Projects Γενικά Projects

Ο πλούτος της Θράκης στην αρχαιοελληνική λογοτεχνία

Ανακαλύπτοντας τον πλούτο της Θράκης στην αρχαιοελληνική λογοτεχνία

Συναρπαστική η μυθολογία που ξεκινά ή αναφέρεται στη Θράκη. Τα πουλιά της Βιστονίδας έγιναν συναρπαστικοί μύθοι με ήρωες και ηρωίδες. Τα ποτάμια, έγιναν άγρια και ατίθασα άλογα. Ο πόλεμος και η δημιουργία ξεκινούσαν από τον αχανή χώρο της Θράκης, εξαπλώνοντας στη νότια Ελλάδα τα μυστήρια της ζωής και του θανάτου. Όλα τούτα αποτυπώνονται στα εικονογραφικά θέματα αγγείων και σε κείμενα πεζά και ποιητικά.

Το 1998 εκδόθηκε το βιβλίο μου “Αγέρηδες και κύματα” (στις εκδ. Σπανίδη), σελ. 125. Όπως σημειώνω στον Πρόλογο του βιβλίου «Είναι ευχάριστο το γεγονός ότι οι σημαντικότεροι αρχαίοι Έλληνες λογοτέχνες, ποιητές και πεζογράφοι, μέσα στα έργα τους αναφέρονται στη Θράκη και στους κατοίκους αυτής της αχανούς – κατά τα πρώτα κλασικά χρόνια – περιοχής της Χερσονήσου του Αίμου […] Ο περίπατός μας αυτός στους αρχαίους Έλληνες συγγραφείς καλύπτει κοντά χίλια χρόνια […]».

 

Αγέρηδες και κύματα

Το εν λόγω βιβλίο, Αγέρηδες και κύματα, διαιρείται σε δύο μέρη. Προηγείται: Εισαγωγή στη Αρχαία Ελληνική Λογοτεχνία, ενώ στο τέλος υπάρχει Βιβλιογραφία.
Στο Α΄ μέρος περιέχεται:
1. Εισαγωγή στο Έπος, αποσπάσματα από Όμηρο και Ησίοδο
2. Εισαγωγή στη λυρική ποίηση, αποσπάσματα από τους λυρικούς ποιητές Αρχίλοχο, Τυρταίο, Αλκαίο, Πίνδαρο
3. Εισαγωγή στο Δράμα, αποσπάσματα από τους δραματικούς ποιητές Αισχύλο, Σοφοκλή, Ευριπίδη, Αριστοφάνη
4. Εισαγωγή στον Πεζό λόγο, αποσπάσματα από Ηρόδοτο, Θουκυδίδη, Πλάτωνα, Ξενοφώντα, Στράβωνα, Αρριανό.
Στο Β΄ μέρος υπάρχουν τέσσερες μελέτες:
1. Ο Μυθικός βασιλιάς της Θράκης Ρήσος στον Όμηρο και στον Ευριπίδη
2. Ο Ηρόδοτος και ο Θουκυδίδης για τη Θράκη
3. Θουκυδίδης και Θράκη: Οι πόλεμοι και η Παθολογία τους
4. Ο Ανακρέων και τα Άβδηρα.

 

 

Αναφορές την Αρχαία Ελληνική Λογοτεχνία

Από την Οδύσσεια του Ομήρου μερικοί στίχοι από τη ραψωδία ι σε μετάφραση Αργύρη Εφταλιώτη:
39.  Ἀπὸ τὸ Ἴλιο ὁ ἄνεμος στοὺς Κίκονες μὲ πῆρε,
στὴν Ἴσμαρο• ἐκεῖ χάλασα καὶ πολιτεία κι ἀνθρώπους• /κι ὅσες γυναῖκες πήραμε καὶ πλούτια ἀπὸ τὴ χώρα, / σωστὰ τὰ μοιραστήκαμε, τὸ δίκιο νά ‘χουν ὅλοι. / Τότες παρακινοῦσα ἐγὼ νὰ φύγουμε μὲ βιάση, / μὰ αὐτοί, μεγάλη ἡ τρέλλα τους, δὲ θέλανε ν’ ἀκούσουν,
45.  μόν’ πίναν ἄσμιχτο κρασί, καὶ σφάζανε περίσσια
ἀρνιά, καὶ λοξοπόδαρα στὸ περιγιάλι βόδια.
Πῆγαν ὡς τόσο οἱ Κίκονες καὶ Κίκονες φωνάξαν,
ποὺ ἀπὸ στεριᾶς γειτόνευαν καὶ ποὺ ἦταν πιότεροί τους, / καὶ πιὸ παλληκαράδες τους, καλοὶ νὰ πολεμοῦνε
50.  ἀπάνω ἀπ’ ἅρματα, ἢ πεζοί, σὰν τό ‘φερνε ἡ ἀνάγκη.
Σὰν τ’ ἄνθια ἦρθαν τῆς ἄνοιξης αὐτοί, καὶ σὰν τὰ φύλλα, / στὸ χάραμα. Μοῖρα κακή τότ’ ἔπεσ’ ἀπ’ τὸ Δία / σ’ ἐμᾶς τοὺς δύστυχους, πολλὰ γιὰ νὰ μᾶς φέρη πάθια. / Στῆσαν τὸν πόλεμο ὀμπροστὰ στὰ γλήγορα καράβια,
55.  καὶ πέφταν κι άπ’ τὶς δυὸ μεριὲς τὰ χαλκωτὰ κοντάρια. / Πρωῒ ὅσο ἦταν, κι ἔπαιρνε τὸ δρόμο της ἡ μέρα, / βαστιόμασταν ἀγνάντια τους, κι ἂς ἦταν πιότεροί μας, / Μὰ στῶ βοδιῶν τὸ λύσιμο σὰν ἦρθε ὁ Ἥλιος, τότες / οἱ Κίκονες τοὺς Ἀχαιοὺς πιὰ τσάκισαν καὶ σπρῶξαν.
60.  Ἕξη ἀπὸ κάθε πλεούμενο χαλκόποδοι συντρόφοι
σκοτώθηκαν. Οἱ ἄλλοι ἐμεῖς γλυτώσαμε ἀπ’ τὸ χάρο.

Ένα χαρακτηριστικό απόσπασμα από τον Ηρόδοτο, Ιστοριών Ε σε μετάφραση Ηλ. Σπυρόπουλο: «Λοιπόν, των Θρακών το έθνος είναι το πιο μεγάλο στον κόσμο, ύστερα βέβαια από τους Ινδούς. Κι αν ήταν ενωμένοι κάτω από έναν αρχηγό ή είχαν ομοφροσύνη, θα ήταν ακαταμάχητο κι απ᾽ όλα τα έθνη, κατά τη γνώμη μου, ασύγκριτα ισχυρότερο. Όμως κάτι τέτοιο δεν υπάρχει δυνατότητα ούτε τρόπος να γίνει ποτέ· κι αυτό είναι που τους κάνει αδύναμους. [5.3.2] Και καθώς ζουν η κάθε φυλή χωριστά, έχουν πολλά ονόματα, κρατούν όμως όλοι τους σ᾽ όλα τις ίδιες σχεδόν συνήθειες, εκτός από τους Γέτες και τους Τραυσούς κι εκείνους που κατοικούν πιο πάνω από τους Κρηστωναίους»

Κλείνουμε με ένα τρυφερό απόσπασμα από τους Βατράχους του Αριστοφάνη, στ. 674-685 σε μετάφραση Θρασύβουλου Σταύρου: ΧΟΡ. Μούσα, προστάτευε εσύ τους ιερούς μας Χορούς, / στήσε καλόβουλο αφτί στο τραγούδι μας / κι έλα, στα εδώλια τα πλήθη να δεις του λαού. / Πόσοι σοφοί! Πιο φιλόδοξοι / κι απ᾽ τον Κλεοφώντα, που πάνω στα δίγλωσσα χείλια του / έτσι όπως κάθεται πάνω σε βάρβαρο φύλλο, / άγρια λαλεί χελιδόνι θρακιώτικο· / σκούζει και λέει αηδονιού θρηνερό μοιρολόι· / ναι, γιατί ξέρει πως κι αν /ισοψηφία του δοθεί, πάει χαμένος ο μαύρος.

Σχετικά άρθρα

Ποίηση ενδοσκόπησης (μέρος ΙΙ)

Μαρία Μουσοπούλου

Κ.Θ.Β.Ε. | Θερινό ωράριο της μόνιμης έκθεση κοστουμιών «Ίχνη του εφήμερου»

Αντώνιος Βαρβατσούλιας

Ποίηση και Μουσική σε ένα vol.3

Έφη Ζάννη

Ο ιστότοπος sparmatseto.gr χρησιμοποιεί cookies για να βελτιώσει την εμπειρία σας. Υποθέτουμε ότι είστε εντάξει με αυτό, αλλά μπορείτε να εξαιρεθείτε αν το επιθυμείτε. Αποδοχή Περισσότερα

X