Sparmatseto
Projects

Πώς η Ελληνική Επανάσταση ενέπνευσε τον Φιλελληνισμό σε ολόκληρο τον κόσμο

Η ελληνική επανάσταση του 1821 ξέσπασε στον κόσμο των αρχών του δέκατου ένατου αιώνα καθώς η Ευρώπη κλονιζόταν συθέμελα  από ταραχές όταν πολλά έθνη εξεγείρονταν και απειλούσαν τις μοναρχίες της.

Η ελληνική επανάσταση ήταν αιτία ανησυχίας για τις ελίτ της εποχής, καθώς απειλούσε την κοινωνική και πολιτική ισορροπία της Ευρώπης. Ωστόσο, χαιρετίστηκε με ενθουσιασμό πολλών απλών ανθρώπων σε όλη την Ευρώπη και τις ΗΠΑ, κάτι που αναμφίβολα εν μέρει σχετίζεται με την ελληνική προέλευση και  την κλασική κληρονομιά της Δύσης.

Η εξέγερση έγινε γρήγορα αιτία ενθουσιασμού στον δυτικό κόσμο, δημιουργώντας ένα εντυπωσιακό κύμα από αυτό που έγινε  γνωστό ως «φιλελληνισμός», ή την αγάπη για την  Ελλάδα και της ιστορίας της.

Μερικοί πλούσιοι Αμερικανοί και δυτικοευρωπαίοι αριστοκράτες, όπως ο γνωστός ποιητής Λόρδος Βύρωνας και αργότερα ο θεράπων ιατρός Σαμουήλ Χω, ανέλαβαν όπλα και εντάχθηκαν στους Έλληνες επαναστάτες.

Ο Percy Bysshe Shelley, ένας από τους σημαντικότερους άγγλους ρομαντικούς ποιητές, αποτύπωσε τέλεια τη συνολική διάθεση μέσο του ποιήματος του Hellas.

«Είμαστε όλοι Έλληνες. Οι νόμοι μας, η λογοτεχνία μας, η θρησκεία μας, η τέχνη μας έχει τις ρίζες της στην Ελλάδα. Αλλά για την Ελλάδα … θα μπορούσαμε να είμαστε ακόμα άγριοι και ειδωλολάτρες … Η σύγχρονη Ελλάδα είναι ο απόγονος των λαμπρών όντων ».

Οι σφαγές των Ελλήνων στη Χίο το 1822 ενέπνευσαν τη διάσημη ζωγραφική του Eugène Delacroix, ενώ άλλα φιλανθρωπικά έργα του εμπνεύστηκαν από διάφορα ποιήματα του Βύρωνα. Ο Λόρδος Βύρωνας, ο πιο διάσημος φιλέλληνας όλων, δίνοντας το όνομά του, το κύρος του, τον πλούτο του – και τελικά τη ζωή του – γι αυτό το σκοπό.

Οι Ιερολοχίτες μάχονται στο Δραγατσάνι-Peter Von Hess

Το καλοκαίρι του 1821, διάφοροι νέοι από όλη την Ευρώπη άρχισαν να μαζεύονται στο γαλλικό λιμάνι της Μασσαλίας για να ταξιδεύσουν στην Ελλάδα και να ενταχθούν στην Ελληνική επανάσταση.

Ο Γάλλος φιλέλληνας Jean-François-Maxime Raybaud έγραψε όταν άκουσε για την επανάσταση, τον Μάρτιο του 1821, «έμαθα με συγκίνηση ότι η Ελλάδα πέταξε τις αλυσίδες της» και τον Ιούλιο του 1821 επιβιβάστηκε σε ένα πλοίο με προορισμό την Ελλάδα.

Μεταξύ του καλοκαιριού του 1821 και του τέλους του 1822, όταν οι Γάλλοι άρχισαν να επιθεωρούσαν τα πλοία που έφευγαν από τη Μασσαλία, μέτρησαν περίπου 360 εθελοντές αγωνιστές που ταξίδευαν για την Ελλάδα.

Στη Γερμανία, την Ιταλία και τη Γαλλία, πολλοί καθηγητές, κληρικοί και πανεπιστημιακοί έδωσαν ομιλίες αναγνωρίζοντας ότι όλη η Ευρώπη οφείλει ένα τεράστιο χρέος στην αρχαία Ελλάδα.

Ένας νεαρός φοιτητής στο Mannheim έγραψε ότι η ακρόαση της διάλεξης του καθηγητή σχετικά με την ανάγκη για ελληνική ελευθερία ήταν σαν να δέχτηκε ηλεκτρικό σοκ, που τον ενέπνευσε να εγκαταλείψει τις σπουδές του και να κατευθυνθεί στην Ελλάδα. Ταυτόχρονα, ένας Δανός φοιτητής έγραψε: “Πώς θα μπορούσε ένας άνθρωπος να θέλει να αγωνιστεί για ελευθερία και δικαιοσύνη να βρει έναν καλύτερο τόπο εκτός από τους καταπιεσμένους Έλληνες;”

Από τις Ηνωμένες Πολιτείες ήρθε ο γιατρός Samuel Gridley Howe και ο στρατιώτης George Jarvis να πολεμήσουν μαζί με τον ελληνικό λαό.

Ο κλασικιστής Edward Everett, καθηγητής της ελληνικής στο Harvard, ήταν ένθερμος  προασπιστής του ελληνικού απελευθερωτικού σκοπού Ηνωμένες Πολιτείες.

Έτσι τον Νοέμβριο του 1821 δημοσίευσε μια επιστολή- έκκληση του Αδαμάντιου Κοραή που έγραφε «Για τους πολίτες των Ηνωμένων Πολιτειών, είναι η γη σας που η ελευθερία την καθόρισε κατοικία σας, έτσι θα πάρετε την ευθύνη στα χέρια σας και δεν θα μοιραστείτε την αδιαφορία ή μάλλον τη μακροχρόνια αδράνεια που οι Ευρωπαίοι  αποφασίζουν για σας». Ο Κοραής κάλεσε για αμερικανική παρέμβαση στον ένοπλο αγώνα σε αρκετές αμερικανικές εφημερίδες.

Το 1821, η «ελληνική επιτροπή» στο Charleston της Νότιας Καρολίνας έστειλε στους Έλληνες 50 βαρέλια παστό κρέας ενώ η ελληνική επιτροπή στο Springfield  της Μασαχουσέτης έστειλε προμήθειες παστού κρέατος, ζάχαρης, ψαριών και άλευρα. Στην πόλη της Νέας Υόρκης, μια φιλανθρωπία που επιμελήθηκε η ελληνική επιτροπή αυτής της πόλης έθεσε το τότε αστρονομικό  ποσό των 8.000 δολαρίων.

Στο Ναύπλιο, την πρώτη πρωτεύουσα της σύγχρονης Ελλάδας, φτιάχτηκε ένα μνημείο για να τιμήσει τους φιλέλληνες που έχασαν τη ζωή τους στον απελευθερωτικό πόλεμο, απαριθμώντας 274 ονόματα, εκατό από τη Γερμανία, σαράντα από τη Γαλλία και την Ιταλία και τα υπόλοιπα από τη Βρετανία, την Ισπανία, την Ουγγαρία, την Πορτογαλία και τη Δανία.

Αλλά φυσικά η μεγαλύτερη απώλεια  μεταξύ των φιλελλήνων ήταν αυτή του Λόρδου Βύρωνα, ο οποίος τιμάται στη χώρα μας ως εθνικός ήρωας.

Αυτός έφερε χρήματα για την επανάσταση με την πώληση της γης του που απέφερε κέρδος 11.250 στερλίνες, ξοδεύοντας τα όλα για τον απελευθερωτικό αγώνα. Με τα σημερινά δεδομένα, ο Βύρωνας ήταν εκατομμυριούχος και πολλές φορές και μόνο η είδηση ότι ένας πλούσιος βρετανός αριστοκράτης, γνωστός για τη γενναιοδωρία του, είχε φτάσει στην Ελλάδα τον έκαμνε αντικείμενο μεγάλης προβολής σε μια απελπιστικά φτωχή χώρα όπως η Ελλάδα.

Ένωσε τις δυνάμεις του με τους Έλληνες ηγέτες των ανταρτών που πολεμούσαν τους Οθωμανούς κοντά στο Μεσολόγγι. Το 1824 σχεδίαζε να επιτεθεί στο τουρκικό φρούριο στην είσοδο του κόλπου της Κορίνθου, παρά την έλλειψη στρατιωτικής εμπειρίας.

Πριν όμως την αποστολή και τον απόπλου του, στις 15 Φεβρουαρίου 1824, αρρώστησε και πέθανε στις 19 Απριλίου στο Μεσολόγγι.

Το άγαλμα του Λόρδου στον Εθνικό Κήπο

Κοντά στο κέντρο της Αθήνας, έξω από τον Εθνικό Κήπο, είναι ένα άγαλμα που απεικονίζει την Ελλάδα με τη μορφή μιας γυναίκας που κρατά στην αγκαλιά της τον Λόρδο Βύρωνα.

Το άγαλμα φιλοτεχνήθηκε από τους Γάλλους γλύπτες Henri-Michel Chapu και Alexandre Falguière. Από το 2008 κάθε χρόνο στις 19 Απριλίου, γιορτάζεται η επέτειος του θανάτου του Βύρωνα σε ολόκληρη την Ελλάδα.

Σχετικά άρθρα

Κ.Θ.Β.Ε. | Θερινό ωράριο της μόνιμης έκθεση κοστουμιών «Ίχνη του εφήμερου»

Αντώνιος Βαρβατσούλιας

Το Κ.Θ.Β.Ε. στην Εκπαίδευση | Υλοποίηση εξειδικευμένων εκπαιδευτικών προγραμμάτων στο Κρατικό Θέατρο Βορείου Ελλάδος

Αναζητώντας το νόημα της ζωής μέσα στο έργο του Αλμπέρ Καμύ

Ο ιστότοπος sparmatseto.gr χρησιμοποιεί cookies για να βελτιώσει την εμπειρία σας. Υποθέτουμε ότι είστε εντάξει με αυτό, αλλά μπορείτε να εξαιρεθείτε αν το επιθυμείτε. Αποδοχή Περισσότερα

X